1 października - Światowy Dzień Ludzi Starszych
Starzenie się społeczeństwa sprawia, że osób starszych jest coraz więcej. Wielu seniorów jest aktywnych. Angażują się w życie lokalnych społeczności, uczestniczą w życiu rodzinnym i dzielą się swoim doświadczeniem, a także wspierają swoich bliskich. Jednocześnie część z nich może doświadczać różnych form krzywdzenia, a nawet wykluczenia. To problemy, które często pozostają niezauważone przez otoczenie.
Warto zwrócić uwagę na problemy, z którymi mierzą się seniorzy, a także przypomnieć, że każdy człowiek, niezależnie od wieku, ma prawo do godnego, bezpiecznego i pełnego szacunku życia.
Przemoc wobec osób starszych
Przemoc wobec seniorów nie zawsze oznacza użycie siły fizycznej. Często przybiera formę działań trudniejszych do zauważenia, takich jak:
przemoc psychiczna, w tym wyśmiewanie, poniżanie, zastraszanie czy izolowanie od rodziny i znajomych;
przemoc ekonomiczna polegająca na wykorzystywaniu pieniędzy lub majątku osoby starszej bez jej zgody;
zaniedbywanie podstawowych potrzeb związanych z opieką, leczeniem czy codziennym funkcjonowaniem;
przemoc fizyczna i naruszanie nietykalności osobistej;
oszustwa i manipulacje wykorzystujące zaufanie, samotność lub niewystarczającą wiedzę na temat współczesnych zagrożeń.
Warto pamiętać, że sprawcą nadużyć nie zawsze jest osoba obca. Czasami krzywda wyrządzana jest przez osoby z najbliższego otoczenia, od których senior jest zależny lub którym bezgranicznie ufa. Przeciwdziałanie przemocy i nadużyciom wobec osób starszych nie jest wyłącznie zadaniem instytucji. Ogromną rolę odgrywa każdy z nas - sąsiad, członek rodziny, znajomy czy przypadkowy świadek niepokojącej sytuacji. Czasem wystarczy zainteresowanie, rozmowa lub zaoferowanie pomocy, aby osoba starsza nie czuła się samotna i wiedziała, gdzie może szukać wsparcia. Nie należy ignorować sygnałów mogących świadczyć o przemocy, zaniedbaniu lub wykorzystywaniu.
Tymczasowy areszt dla 19-latka podejrzanego o znęcanie się nad babcią
Nie ma przyzwolenia na przemoc w rodzinie – 21-latek w areszcie
Oszustwa internetowe
Współcześnie osoby starsze stają się również celem przestępców działających przez telefon i internet. Oszuści podszywają się pod członków rodziny, pracowników banków czy urzędów. Wykorzystują pośpiech, silne emocje i poczucie odpowiedzialności za bliskich.
Nadal odnotowywane są przypadki oszustw metodą „na legendę”. Coraz częściej przestępcy wykorzystują także wiadomości SMS, komunikatory internetowe oraz fałszywe strony internetowe służące do wyłudzania danych i pieniędzy.
Policjanci wytropili oszustów. Seniorka straciła ponad 12 tysięcy złotych
Oszukał seniorkę, był poszukiwany i miał narkotyki
Zadzwonił do niego "pracownik banku" - jeden z oszustów wpadł w Krakowie
Odebrali pieniądze od oszukanych seniorów – zostali aresztowani
Zagrożenie zaginięciem
Osoby starsze, schorowane lub z niepełnosprawnościami mogą łatwo stracić orientację w terenie, nawet w dobrze znanej sobie okolicy. Apelujemy do opiekunów o stosowanie kilku prostych zasad:
opaska lub kartka z kontaktem - zadbaj o to, aby bliska osoba miała przy sobie (np. w kieszeni kurtki lub na specjalnej opasce na ręce) dane kontaktowe do opiekunów oraz informację o ewentualnych chorobach.
lokalizator GPS - dobrym rozwiązaniem są zegarki, opaski lub breloki z funkcją GPS, które pozwalają na bieżąco monitorować miejsce pobytu bliskiego.
aktualna fotografia - miej w telefonie aktualne zdjęcie bliskiej osoby - w przypadku zaginięcia znacznie ułatwi to pracę służbom ratunkowym.
oznakowanie odzieży - warto zadbać o elementy odblaskowe na ubraniu lub lasce, co poprawia widoczność danej osoby po zmroku.
szybkie zgłoszenie - jeśli Twój bliski nie wraca do domu i nie masz z nim kontaktu, nie zwlekaj, natychmiast poinformuj Policję, dzwoniąc pod numer alarmowy 112. W takich sytuacjach czas ma kluczowe znaczenie.
Zaginiona seniorka odnaleziona dzięki szybkiej reakcji Policji i Straży Miejskiej
Interwencja policjantów wobec zagubionej seniorki
Jak zadbać o bezpieczeństwo osoby z demencją?
Gdzie szukać pomocy?
Jeżeli Ty lub bliska Ci osoba doświadcza przemocy, oszustwa, zaniedbania lub innej formy krzywdzenia, nie pozostawaj obojętny. Pomoc można uzyskać m.in. pod następującymi numerami:
Telefon zaufania dla Osób Starszych - 22 635 09 54 (wsparcie psychologiczne od poniedziałku do piątku w godz. 17.00 - 20.00, w środy dodatkowo w godz. od 14:00 do 16:00 dyżur przeznaczony jest dla osób dotkniętych chorobą Alzheimera oraz ich opiekunów, koszt połączenia zgodny z taryfą operatora);
Ogólnopolskie Pogotowie dla Osób Doznających Przemocy Domowej „Niebieska Linia” - 800 120 002 (bezpłatny, całodobowy, 7 dni w tygodniu);
Centrum Wsparcia dla Osób Dorosłych w Kryzysie Psychicznym - 800 702 222 (bezpłatny, całodobowy, 7 dni w tygodniu);
Numery alarmowe - 112 / 997 (bezpłatny, całodobowo).
Światowy Dzień Ludzi Starszych nie jest jedynym dniem, w którym nie powinniśmy zapominać o osobach starszych i kiedy przypominamy o ich problemach. W listopadzie obchodzimy Ogólnopolski Dzień Seniora, a w styczniu Dzień Babci i Dziadka.
Pamiętajmy o naszych Seniorach przez cały czas.